پژوهش های میثاق با انقلاب
«معارف فقهی و تمدنی انقلاب اسلامی»

پژوهش های میثاق با انقلاب «معارف فقهی و تمدنی انقلاب اسلامی»

دولت تمدن‌ساز و بازمهندسی حکمرانی دینی در عصر رسانه‌های دیجیتال

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار دانشگاه لرستان
2 دانش پژوه رشته علوم تربیتی موسسه امام خمینی
3 دانش آموخته سطح 3 حوزه علمیه قم
4 دانش آموخته سطح 4 حوزه علمیه قم
چکیده
در عصر تحولات شتابان فناوری و گسترش رسانه‌های دیجیتال، الگوهای حکمرانی فرهنگی و دینی با دگرگونی‌های عمیق مواجه‌اند. رسانه‌های نوین با ساختار شبکه‌ای، روایت‌محور و غیرمتمرکز خود، نظام‌های سنتی مرجعیت دینی و فرهنگی را به چالش کشیده و مناسبات قدرت، هدایت و مشروعیت را بازتعریف کرده‌اند. در این بستر، دولت اسلامی ناگزیر از بازاندیشی در سازوکارهای حکمرانی دینی است تا بتواند در عرصه دیجیتال، هویت و هدایت دینی را در قالبی نو سامان دهد. رسانه امروز صرفاً ابزار اطلاع‌رسانی نیست، بلکه به نهاد معنا‌ساز و مشروعیت‌بخش بدل شده است. ازاین‌رو، درک نسبت میان ولایت فقیه، نظریه امامت و ساختار رسانه‌ای معاصر برای تداوم مشروعیت دولت اسلامی ضرورت دارد. بدون بازمهندسی این نسبت، خطر فروکاست دین به امر فردی و گسست از هدایت ولایی در فضای مجازی افزایش می‌یابد. این پژوهش با رویکردی تمدنی می‌کوشد الگویی از حکمرانی دینی رسانه‌ای بر پایه‌ی مبانی ولایت فقیه و نظریه امامت ارائه دهد تا ضمن پاسخ‌گویی به اقتضائات فضای مجازی، زمینه‌ساز تحقق تمدن نوین اسلامی باشد. کارآمدی دولت تمدن‌ساز در عصر دیجیتال، در گرو بازتعریف رسانه به‌عنوان نهاد هدایت‌گر و طراحی سیاست‌های فرهنگی هوشمند است که پیوندی فعال میان هدایت ولایی و ساختار شبکه‌ای جامعه برقرار سازد. روش تحقیق، تحلیلی ـ اسنادی با بهره‌گیری از منابع دینی، نظریه‌های حکمرانی، و تجارب فرهنگی جمهوری اسلامی ایران است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بازمهندسی حکمرانی دینی از طریق تلفیق راهبردهای تمدن‌ساز، ولایت رسانه‌ای، و مشارکت امت در تولید گفتمان ایمانی، می‌تواند ضمن بازآفرینی هویت دینی در فضای مجازی، زمینه‌ساز اقتدار نرم جمهوری اسلامی در سطح امت اسلامی باشد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 25 آذر 1404